مزارات ایران و جهان اسلام

سایت علمی پژوهشی زیارتگاه های ایران جهان اسلام (امامزاده ، بقعه، آرامگاه، مقبره، مزار، گنبد، تربت، مشهد، قدمگاه، مقام، زیارت، معرفی عالمان انساب، کتابشناسی مزارات و زیارت و انساب

امامزاده نه تن گرگان

این بقعه در گذر میرکریم میدان و در شمال قدمگاه حضرت عبّاس و نیز امامزاده چهل تن شهر گرگان واقع شده است. در گذشته در حاشیة این مکان مذهبى، ابنیة مهمى بدین شرح قرار داشتند: در ضلع شمالى آن به فاصلة حدود 100 مترى میدان قیصریة بازار کهنة استرآباد، آب انبار قدیمى میرکریم معروف به «آب انبار ملاعلى» که کتیبة سنگى به تاریخ 1010 داشت. در ضلع شرقى مدرسه و راستة بازار دباغان بازار کهنه و در قسمت جنوبى آن حماسیه کاسه گران و کاروانسراى حاج محمّد تقى‏خان هزار جریبى قرار مى‏گرفتند.

 

بقعة نه تن بنائى چهار گوش با اضلاعى حدود 5/5 متر داراى درب و پنجره‏هاى مشبک، زیبا و قدیمى مى‏باشد که متأسّفانه بخشى از آن در حیاط و در زیر باد، باران و آفتاب در حال نابودى است. طاق بقعه از درون گنبدى شکل و همچون سایر قسمت‏هاى بنا با مصالح آجر و گچ ساخته شده است. بعلاوه در چهار کنج بنا چهار گوشواره قرار دارد که طاق گنبدى بنا بر روى آن سوار شده است. در درون بقعه، صندوق چوبى به اندازه‏هاى طول 290، عرض 170 و ارتفاع 110 سانتى‏متر به چشم مى‏خورد که سطح بالائى و رویة آن مشبک درشت و شیشه‏اى مى‏باشد.

 

اهالى اعتقاد دارند که در زیر این صندوق و ضریح، مرقد نُه تن از نوادگان موسى بن جعفر در کف سردابى که داراى دو پله است، قرار گرفته که در زمان بنى امیه (خلیفه منصور دوانیقى) از مدینه فرار کرده و به قم، مشهد، چند شهر دیگر و سرانجام به استراباد آمدند. سپس چندى بعد پس از مرگ در همین جا دفن شدند.

 

اما محیط مورد نظر نگارنده در این مکان، گورستان تاریخى آن بود که قسمت اعظم آن در جلوى درب ورودى و در جنوب بقعه قرار مى‏گرفت. این گورستان تا دهة چهل خورشیدى، همچنان مورد استفادة اهالى شهر (مخصوصاً مردم محلّة میدان) براى دفن مردگان قرار مى‏گرفت. اما پس از این تاریخ بخاطر احداث خیابان، بخش قابل توجّهى از آن تخریب و به زیر آسفالت رفت. در این میان سنگ مزارها هم در زیر خاک دفن و یا به زیر ساختمان‏هاى جدید التأسیس رفتند.

 

در این ساختمان سنگ مزارهاى قدیمى، باشکوه و بسیار ارزشمندى قرار داشتند ولى متأسّفانه اکثر قریب به اتّفاق آن‏ها از بین رفته‏اند، فقط تعداد اندک در گوشة حیاط در زیر خروارى از زباله نگه دارى مى‏شوند که آن‏ها را در اردیبهشت ماه سال 1383 تصویر بردارى نمودیم. چند تائى نیز هم اکنون در موزة سنگ گرگان نگه دارى مى‏شوند. وجود سنگ‏هاى بسیار باشکوه نشان از اهمیّت و نیز قدمت این گورستان تاریخی دارد.

 

چنان که در یک مورد دولتشاه سمرقندى هم به آن اشاره کرده و مى‏نویسد: «محمّد کاتب ترشیزى (کاشمرى) که در زمان حملة بایسنقر میرازى تیمورى (قرن هشتم هجری ـ نگارنده) در استراباد مى‏زیست، در همین شهر در گذشت و در بیرون امامزاده معصوم معروف به نه گوران (منظور محوّطة بیرون بقعه یعنى قبرستان نُه تن است) دفن گردید». بعضى از تذکره نویسان مرگ او را در زمان رواج یک بیمارى اپیدمیک در استراباد (وبا یا طاعون) که بسیارى را هم به کام مرگ فرستاد، می‌دانند. وى قبل از مرگ اشعارى را هم دربارة شیوع این بیمارى در استراباد سروده بود.

دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳ , ۰۱:۲۱ احمدمحمودیان طرقی
سلام خداقوت ممنون ازخدمات شما من 17/3/93به دنبال قبرستان نه گوران وقبر کاتبی طرقی (معروف به نیشابوری وترشیزی )گشتم ولی ناامیدگشتم ممنون اگه راهنمایی ام کنید09159095120
سلام سژاسگزارم از حسن توجه شما ، سعی میکنم از یادداشتهام درخواشت شما را بررسی کنم و نتیجه به عرض برسانم .به امید دیدارنقیب سادات بحرالعلوم
دوشنبه ۱۹ آبان ۹۳ , ۱۲:۰۹ محمدباقر تمسکنی
با سلام نظر شما در مورد اسامی که بر روی ضریح جدید حک کرده اند چیست؟ متولیان بقعه این اسامی را مدفونین در بقعه میدانند. و آنچه از سرادب پیداست قبور ایشان به صورت سه در سه قرار دارد. این اسامی به شرح ذیل است:
رشید بن قاسم 11 ساله- موسی بن قاسم 18 ساله-احمدبن قاسم 9ساله- محمد بن عبیدالله 7ماهه- ابراهیم بن عبیدالله 8ساله- سمیه بنت محسن 2ساله- زینب بنت محسن 15 ساله- فاطمه بنت عبدالله 12ساله- حوریه بنت عبدالله 4 ساله. که تمام این نه تن منسوب به امام موسی بن جعفر می باشند.

در ضمن گرگان امامزادگان دیگری نیز دارد چون هفت تن مرادبخش(احمدبن حسن بن علی و ابراهیم بن عبدالله بن موسی و 5 بانوی بزرگوار از نسل موسی بن جعفر)- امامزاده ابراهیم که مشهور به بی بی نور و بی حور نیز است و نسب وی ابراهیم بن عیسی بن عبدالله بن عیسی بن موسی(ع) ذکر شده- بی بی سبز- ابراهیم کوی اوزینه که همین دیروز ضریح جدیدی برای وی آوردند- محسن بن موسی محله سرپیر- علی اکبر و ابراهیم محله هفت دستگاه خیابان سرخواجه(درب آن فقط سه شنبه ها باز است)- راضیه و مرضیه و... در ضمن قدمگاه حضرت ابوالفضل و جایگاه حضور امام حسن عسکری که در روز سوم ربیع الثانی با طی الارض به گرگان آمده اند نیز وجود دارد. قدمگاه ابوالفضل در چهارمیدان قرار دارد و در نزدیکی آن بقعه امامزادگان چهلتن و میرطاهر مجتهد قرار دارد. جایگاه امام عسکری نز کنار مصلی جدید و چسبیده به بقعه مرادبخش قرار دارد. در مسیر امامزاده نور اسحاق به مصلی نیز بقعه بی بی سبز قرار دارد. بقعه بی بی نور بی حور و سید ابراهیم نیز در پشت پارک شهر و در باغ روس ها واقع است. 
خواهشمندم در مورد امامزادگان این شهر و روستاهای اطراف نیز تحقیق بفرمایید از قبیل جعفر بن محمد عابد ولیک آباد و علی اکبر حسینی اسپومحله کلاسنگیان و...
با تشکر
میرمحمدباقر شریف موسوی
ممنونم استاد بزرگوار از معرفی کامل و خوبتون در خصوص امامزاده های کشورمان. 
با سلام وعرض ادب و احترام از اینکه به سایت ما سر زدید سپاسگزارم .
بسم الله الرحمن الرحیم . امروز 6 دی سال 1394 . اصفهان
با این حالی که خواب بود و سندیت ندارم اما نمی دانم ولی مینویسم ... 
در خواب دیدم باچند از دوستان انتهای بازاری رسیدیم به امامزاده ای به نام نه تن و برای زیارت که داخل  شدیم بقعه ای چهارگوش و بزرگ با چندین قبر دیدم که سردر ها عربی و تنها بخشی توضیحات  فارسی داشت اول اینکه اعراب در مورد این چنین حوادث  و جریاناتی باشبه و تردید صحبت  میکند حال اینکه در جای از کتابی قدیمی به وضوح وجود ایشان را بیان کرده و مطلبی بر رد این امامزاده نیست . برروی ضریح واضح حک شده بود نوادگان و منسوبین امام موسی کاظم  ع و از ندآیی شنیدم که گفت امام وقت پرسیدن که بگوید از این نه تن کسی هم توانست بگریزد و جان سالم بدر ببرد که به ایشان عرض  کردند نه و حاکم وقت همه را از لب تیغ گذراند و شهید کرد . درمورد قدمت و تاریخ آنجا که دوستم پرسید تابلوی کوچکی داخل ضریح بود نوشته بود 1910 که گفتن اینوتاریخ تنها منسوب به محل آموزش وتدریس اینجا جا بوده و قرن چهارم روی ضریح نظرم را بیشتر جلب کرد بعد سلام اخر و زیارت تمام ...وقتی بیدار شدم داشت اذان صبح  را میداند و بعد نماز این امام زاده را تو اینترنت سرچ کردم و برایم این مطالب جالب و مهم آمد و من هم نوشتم دینی برگردنم نماند من الله توفیق
ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی
موضوعات
سایت علمی پژوهشی زیارتگاه های جهان اسلام (معرفی بیش از چهل هزار زیارتگاه)

طراح وبلاگ: سید محمد علوی زاده