بقعة این امامزاده در کنارة جنوبى جادّة بین روستاى نویس و کاسوا، در حدود 43 کیلومترى شهر قم قرار دارد و به شاهزاده ابوطالب مشهور است.
بقعه، از دو بخش تشکیل شده است؛ بخش اوّل، مربوط به گنبدخانه و بخش دوّم، ایوان جنوبى آن است که در سالیان اخیر ملحق گشته است.
نقشة گنبدخانه از خارج به صورت دایره در آمده و در داخل یک هشت ضلعى منتظم است.
سقف آن یک گنبد مدوّر با گوشهسازى ساده مىباشد. پوشش گنبد از خارج یک هرم 12 ترک است که در زیر هر ضلع آن در دیوارهها یک طاقچه نما ایجاد گردیده است. مصالح عمده براى پوشش و حفظ، از سنگ لاشه و ملاط گچ استفاده شده است.
اطراف امامزاده را باغهاى میوه و زمینهاى کشاورزى فرا گرفته است. قدیمىترین سنگ قبر این منطقه به سال 1134 هـ . ق پایان دورة صفویّه مىرسد.
این بنا به شماره 4859 و در تاریخ 19/12/1380 به ثبت آثار ملّی و تاریخى رسیده است.
برخی از پژوهشگران نسب شریف امامزاده ابوطالب را با هفت واسطه به امام حسن مجتبى منتهى مىدانند که از قرار ذیل است:
سیّد ابوطالب على بن محمّد المکارى بن حسین بن عیسى بن محمّدالبطحانى بن قاسم بن حسن بن زید بن امام حسن .
نخستین بار نام وى را ابوالحسنعمرىنسّابه از واردین به قم ذکر نموده و مىنویسد: او در این شهر داراى فرزندانى است. سیّد ابوطالب على پس از ناآرامىهاى موجود در طبرستان به قم مهاجرت نمود و در قریه کاسوا سکنى گزید و در همان جا در حدود سال 390 هـ . ق وفات یافت.
دو برادر او به اسامى سیّد على الاکبر المکارى و احمد امیرکا، از بزرگان سادات دینور به شمار مىآیند که از طبرستان به آنجا مهاجرت نموده و منشا آثار و برکاتى براى اهالى آن منطقه شدهاند. اکثر پسر عموهاى سیّد ابوطالب در طبرستان، جرجان، سارى و آمل مشاغل مهم سیاسى و اجتماعى همچون قضاوت، نقابت، سرپرستى سادات علوى و وزارت دولت علویان را به عهده داشتهاند که ظاهراً پس از سقوط دولت مذکور و اختلاف بین سادات، به مناطق دیگر، از جمله قم، رى و دینور مهاجرت نمودهاند.
امامزاده سیّد ابوطالب على، برادرى به نام سیّد علىاکبر داشت که به دینور، کرمانشاه امروزى مهاجرت نموده و باعث تشیّع اهالى آن مناطق شده است. آرامگاه او در روستاى بدرهاى اسلامآباد غرب است.
محمدباقر تمسکنی
