مزارات ایران و جهان اسلام

سایت علمی پژوهشی زیارتگاه های ایران جهان اسلام (امامزاده ، بقعه، آرامگاه، مقبره، مزار، گنبد، تربت، مشهد، قدمگاه، مقام، زیارت، معرفی عالمان انساب، کتابشناسی مزارات و زیارت و انساب

امامزاده خاتون ـ فارسان

بقعة این امامزاده در میان روستاى گوشه از دهستان میزدج سفلی در 9 کیلومترى جنوب غربى شهر فارسان واقع شده و به ملکه خاتون مشهور است.

ساختمان بقعه، بنایى نسبتاً قدیمى و بزرگ است که شامل ایوان، گنبد، شبستان و حرم می‌باشد. ایوان بقعه رو به جانب شمال قرار دارد و ابعاد آن 5/3×10 متر مى‏ باشد. پس از عبور از ایوان به شبستان متصل مى‏شویم که در طرفین آن دو اتاق کوچک طرّاحى شده و بالاى هر یک طاقى احداث شده است. درِ ورودى به حرم چوبى است و اتاق مرقد به ابعاد 4×4 متر است و ضخامت دیوار آن حدود 2 متر مى‏باشد که بتواند گنبد سنگین بنا را تحمّل کند. قبرامامزاده در وسط بقعه قرار دارد و به اندازه شصت سانتى متر از کف آن بالا آورده و روى آن پارچه سبز کشیده ‏اند.

بر فراز بقعه، گنبدى کلاه خودى به قطر 8 و ارتفاع قریب به 7 متر است که روى آن را با حلب پوشش داده‏اند.

ارتفاع دیوار بقعه از جانب جنوب حدود 2 متر و از جانب شمال چهار متر است. این بدان جهت است که در جنوب بقعه شیب تندى قرار دارد. زمین زیارتگاه حدود 3000 متر مربّع است.

این بنا به شمارة 23817 و در تاریخ 25/8/1387 به ثبت آثار ملّی و تاریخی رسیده است.

به اعتقاد اهالى، امامزاده ملک خاتون دختر امام موسى کاظم ‰ است. حاج حیدر خسروى ضمن بیان این ادّعا مى‏نویسد که این بنا نیز به امر اتابک اعظم ساخته شده و در سالهاى اخیر بازسازى و مرمّت گردید و ضریحى زیبا و مجلّل به همّت مردم نیکوکار و مومن در بقعه نصب شد. سپس اشعارى در مدح امامزاده مى‏سراید که از قرار ذیل است:

گر سخن انشاء بوصف بنت موسى کرده‏ام

از دم گـرمش زبان خویش گویا کرده‏ام‏

توشـه راهــم ضـرورت بود بهر این سفر

اشک ســوزان و دل بـریان مهیا کرده‏ام

من گذشتم از زن وفرزند ومال وهرچه بود

از همان روزى‌که تذکره تورا کشف الاسرار کرده‏ام

از کـتاب وصف تو حـرفى زدم نیمه تمام

خلـق پندارند ســرّ عشق افشـا کرده‏ام

واکند هر کس حساب آنجا که دارد اعتبار

من براى خود حسابى با خـدا واکرده‏ام

تو سلیمن جهانى و منـم همچـون مــور

قـدر خود در بر قدر تو چنین سنجیده‏ام

محفل موسى ابن جعفر بارگاه خاص توست

من به پاى قصر تو یک عمر ماوا کرده‏ام‏

***

دختر سلطان امکان، بنت موسى ابن جعفر است

خـواهر شــاه خراسان بنت موسى ابن جعفر است

زائــران روضـه‏اش را اى صـبا از مـن بگــو

با خبر از کشف الاسرار بنت موسى ابن جعفر است

متأسّفانه ادّعاى مطرح شده در خصوص نسب شریف امامزاده
ملک خاتون با هیچ یک از کتب معتبر انساب همخوانى ندارد و در میان نوادگان امام موسى کاظم ‰ نیز ملکه خاتون نامى یافت نمى‏شود که با مورد بحث تطابق داشته باشد.