بقعه قبور سادات در خیابان سعدى نرسیده به میدان کوهنورد شهر شیروان واقع شده و از معروفیّت خاصّى برخوردار است.

این بنا که در گذشته از رونق خوبى برخوردار بود، متأسّفانه به جهت پاره‏اى از مسائل، مورد بى مهرى قرار گرفته است. اخیراً فنداسیون مسجد بزرگى در کنار این بقعه پى ریزى شد و خودِ بقعه در گوشه‏اى خارج از مسجد قرار گرفته است. بقعه فعلى که به صورت یک فضاى مستطیل شکل است. اینک به عنوان انبار وسایل مسجد در آمده و قبور سادات در انتهاى این انبار قرار دارد.

علماى انساب درباره شخصیّت‏هاى مدفون در بقعه اختلاف نظر دارند.
علاّمه سیّد ضامن بن شدقم حسنى، ضمن اشاره به نوادگان امام موسى کاظم علیه‏السلام مى‏نویسد: «محمّد زاهد بن احمد علوى بن ابراهیم بن برهان‏الدّین بن محمّد بن على بن یحیى بن موسى بن عبداللّه‏ بن ابى الحسن موسى بن ابى القاسم جعفر بن ابى جعفر محمّد بن ابراهیم الاکبر بن محمّد الیمانى بن عبیداللّه‏ بن امام موسى کاظم علیه‏السلام در باب الابواب شیروان وفات یافته و در مقبره شهداء و صالحین دفن شده‏اند.»[1]

ابن شدقم در متن فوق، محمّد زاهد و احمد علوى (پدر و پسر) را مدفون
در این مقبره ذکر نموده و برخى نیز شیروان را یکى از شهرهاى آذربایجان
ذکر مى‏نمایند. آنان به دلیل گفتار ابوالحسن عمرى نسّابه که مى‏نویسد:
«عبداللّه‏، على، محمّد، فاطمه فرزندان ابى الحسن موسى بن ابى القاسم جعفر
بن ابى جعفر محمّد بن ابراهیم الاکبر بن محمّد الیمانى بن عبیداللّه‏ بن امام
موسى کاظم
علیه‏السلام در ناحیه شماخى شیروان دفن شده‏اند.»[2] دلیل محکمى بر
دفن این شش نفر از نوادگان امام هفتم علیه‏السلام در شماخى شیروان آذربایجان
مى‏دانند.[3] مضافاً بر این، ابوالحسن موسى بن ابى القاسم جعفر جمال در

آذربایجان به سال 438 قیام نمود و پس از تصرّف این شهر، گرفتار سپاه
خلیفه عبّاسى گردید و بازداشت شد و پس از 7 سال زندان، عاقبت در تبریز
به شهادت رسید و اینک آرامگاه او به امامزاده جمال معروف است.[4] اما
برخى چنین استدلال مى‏کنند که فرزندان ابوالحسن موسى به شیروان
گریختند و در همانجا وفات یافتند و منظور از شیروان، شیروان خراسان
است. [5] اما این استدلال به جهت تصریح ناحیه شماخى که در آذربایجان
شوروى قرار دارد، هر گونه اظهار نظر اضافه را رد مى‏نماید.



[1]. تحفة الازهار 3: 274.

 

[2]. المجدى فى انساب الطالبین: 116.

 

[3]. جامع الانساب: 89.

 

[4]. دائرة المعارف بقاع متبرکه 3: 108.

 

[5]. یادداشتهای حجّة الاسلام حیدرى.